کتاب«خلیجفارس از دیرباز تا کنون» یکصد سال کشمکش، پس از 5 هزار سال جنگ و ستیز در گاهواره تمدن ایران را به تصویر میکشد. خلیجفارس دریای پرماجرای ایرانی است که توسط «احمد اقتداری» تحقیق و پژوهش شده است.
به گزارش ایبنا، کتاب «خلیجفارس از دیرباز تا کنون» به قلم شادروان «محمدعلیخان سدیدالسلطنه مینایی بندرعباس» حاوی مجموعهای از مطالب متفرقه درباره آداب و رسوم، تجارت، کشتیرانی، وضع سیاسی و حکومتی، مسایل جغرافیایی و اوضاع اجتماعی، راهها و خطوط ارتباطی، مداخلات انگلستان و روسیه در خلیجفارس است.
اثرات انقلاب مشروطیت در خلیجفارس، شرح حوادث و وقایع اتفاقیه، ریشهشناسی علل و اسباب وقایع، نقل قطعاتی از شعرای آن نواحی، خودسریهای شیخ خزعل در خوزستان، ارتباط بصره و خرمشهر، نرخ ارزاق و اجناس، مالیاتها و عوارض دولتی و بلدی در سواحل و جزایر خلیجفارس در دو سوی شمالی و جنوبی از دیگر مطالبی است که در این کتاب به آنها پرداخته شده است.
نفت خوزستان، امتیاز دارسی، امتیاز تلگراف و امثال این مواضیع بر ارزش تحقیقی کتاب میافزاید. در این کتاب از سواحل شمالی ایران در فصول جداگانه با عناوین بوشهر، خوزستان، شیبکویه، بندرلنگه، بندر خمیر، بستک، لارستان، بندرعباس، میناب، چاهبهار، گوادر و پسابندر، و از جزیرههای ایرانی واقع در دریاهای شمالی خلیجفارس و دریای عمان با عناوین قشم، هرمز، لارک، هنگام، کیش، تنب (تنب بزرگ و تنب کوچک)، لاوان، هندرآبی، ابوموسی، سیری (سُری)، فرور (فرورو ونابیوفرور) و خارک طی صد سال پیش سخن رفته و مطالب سودمندی ثبت و ضبط شده است.
مولف که مردی دقیق و بصیر بوده و کتاب و رسالات تحقیقی بسیاری درباره خلیجفارس و دریای عمان و سرزمینهای دوسوی این 2 دریا نوشته است، خود شاهد و ناظر عینی وقایع و حوادث این سرزمینها در محل وقوع بوده و آنچه را از زبان دیگران شنیده یا از کسی نقل قول کرده، دقیق، مستند و نزدیک به واقع است و از منظر مطالعات اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و سیاسی آن سرزمینها در طول سده پیشین قابل اعتنا و اعتماد است.
در ابتدای کتاب آمده است: «ایران یعنی مادر بوم کهن این دریای پرماجرا، از حدود یکصد سال پیش در گیر و دار کشمکشهای سیاسی و فرهنگی با دول همسایه عرب خود و استعمارگران موذی، بیانصاف و ستمگر اروپایی، روسی، چینی، ترک و تاتار، افریقایی، امریکایی و آسیایی واقع شده است.
در سالهای اخیر جنگها و درگیریهای نظامی، مناقشات نفتی با دروغپردازیهای فرهنگی ملل همسایه و غیر همسایه توأم شد، مصرانه و مجدانه کوشش کردهاند که نام خلیجفارس را به نام خلیج عرب تبدیل و منافع ملی و اقتصادی و سیاسی و فرهنگی چند هزار ساله با ایران در خلیجفارس و دریای عمان را در خطر نابودی قرار دهند و در این گناه کبیره و نابخشودنی ملل مسلمان و غیرمسلمان همآوا شدهاند.»
چاپ نخست «خلیجفارسی از دیرباز تا کنون» تألیف و تحقیق «احمد اقتداری» در 420 صفحه و شمارگان یکهزار نسخه و بهای 8 هزار تومان در دسترس تاریخپژوهان و خلیجفارسشناسان قرار دارد.
