فاطمه ترکچی، پژوهشگر اسناد گفت: گسترش ادارات دولتی و سازمانهای نو در بدنه دولت ایران در عهد پهلویها، از دلایل تولید انبوه اسناد تاریخیاند. همچنان که ایجاد سازمان اطلاعات و امنیت کشور (ساواک) در انبوه شدن میزان اسناد موثر بوده است. این اسناد، مهمترین رکن پژوهشهای تاریخی انقلاب اسلامی اند.
فاطمه ترک چی، نویسنده و پژوهشگر اسناد در گفتوگو با ایبنا اظهار داشت: سند به عنوان مهمترین منبع تاریخنگاری معاصر و به ویژه دوره انقلاب اسلامی از جایگاه ویژهای برخوردار است. گسترش ادارات دولتی و سازمانهای نو در بدنه دولت ایران در عهد پهلویها و شرایط سیاسی، اجتماعی و بحرانی ایران، بعد از انقلاب مشروطیت و به سلطنت رسیدن رضا خان که در دوره شاه خائن به اوج رسید، از دلایل ایجاد انبوه اسناد تاریخی اند.
وی افزود: ادارات وقت ایران با شیوه جدیدی از بایگانی و آرشیو آشنا شده بودند و کاربرد مدارک مستدل در روند امور اداری، حقوقی و نگهداری اوراق الزامی بود.
این نویسنده درباره تاثیر ساواک در انبوهسازی اسناد گفت: ایجاد سازمان اطلاعات و امنیت کشور (ساواک) در انبوه شدن میزان اسنادی که امروز کتابهای بسیاری با موضوعات مختلف و بر پایه آنها تدوین و تألیف شدهاند، به دلیل دستگیری اشخاص معروف سیاسی و روند فعالیتهای این حوزه موثر بوده است.
ترکچی درباره ارزش اسناد تاکید کرد: نکته مهم، چگونگی کاربرد سند در تاریخنگاری است. به طور حتم این اسناد که به دلیل حجم بسیار، هنوز به طور کامل بازیابی، شناسایی و فراهمآوری نشدهاند، ارزش یکسانی ندارند. اسناد جعلی و منحرفکنندهای نیز وجود دارند که تعدادشان کم نیست و به دلایل مختلف و با اهداف متفاوت تولید شدهاند. بنابراین، در بررسیها و پژوهشهای تاریخی، باید به درستی سند و صحت مطالب مندرج در آن و احتیاط لازم توجه کرد.
این پژوهشگر تصریح کرد: سند از مهمترین ارکان پژوهشهای تاریخی انقلاب اسلامی است که ضمن کاربرد اساسی و بیچون و چرای آن در پژوهشها، دقت در اصالت و توجه به جایگاه بهرهمندی آن، از اهمیت ویژهای برخوردار است.
فاطمه ترکچی سال 1355 در شهر ری متولد شده و اکنون دانشجوی دکتری تاریخ، سرپرست بخش فهرستنویسی و ساماندهی مرکز اسناد و تاریخ دیپلماسی وزارت امور خارجه، مسوول پژوهش بنیاد تاریخ پژوهی ایران معاصر و مدیر داخلی فصلنامه 15 خرداد است.
"شهید باهنر به روایت اسناد" و "اسناد زنان مشروطیت" از آثار وی هستند.
