آیتالله جوادی آملی که صبح امروز سیزدهم خردادماه در همایش بینالمللی امام خمینی (ره) و قلمرو دین سخن میگفت به تشریح جایگاه کرامت انسان پرداخت و گفت: کرامت انسان در قلمرو دینشناسی و دینپذیری است یعنی کرامت انسان به خلافت او وابسته است و خلافت انسان نیز به معرفت دینی او وابسته است که اگر انسان دین را پذیرفت و به آن عمل کرد، مظهر اسماء و تکریم الهی می شود و بهشت برای او تزیین میشود.
وی ادامه داد: اگر انسان سفره خلافت را پهن کند و نان، نام و مهر خلافت در دستش باشد و سبعانه کار کند چیزی جز شیاطین النفس نیست، اگر انسان خلیفه الهی است نباید جز نام و یاد خدا را ذکر کند و نباید جز پیام او بفهمند و اجرا کند.
آیتالله جوادی آملی دین را برخاسته از کتاب و سنت دانست و افزود: دین همان کتاب و سنت است اگر دین به طور کامل عرضه نشود، حاصل آن چیزی جز محکوم شدن گالیهها نیست اگر دین جمع سالم بود و اعضاء و جوارح عقل را در دین جای دادیم، عقل را در برابر شرع قرار ندادیم و همواره گفتیم ''''''''''''''''عقل و نقل'''''''''''''''' نه ''''''''''''''''عقل و دین'''''''''''''''' یا ''''''''''''''''عقل و شرع'''''''''''''''' در این حالت اگر عقل حرف خدا را نفهمد و درک نکند که خلیفه اوست، کرامت ندارد.
وی تصریح کرد: خداوند زمانی که انسان را آفرید به او راهی نشان داد تا درک کند که خدا چه گفته و چه می خواهد. خداوند عقل را در بخش حصول و فطرت را در بخش شهود به انسان داد. این دو، دو بال دین باور و دینپذیر انسان هستند و انسان با استفاده از این دو حرف خدا را درک میکند و متوجه می شود خدا پیک و رسولی دارد و در اینجاست که متوجه میشود چیزهایی را نمیفهمند و ضرورت وجود وحی را درک میکند.
آیتالله جوادی آملی از عقل و نقل معتبر بعنوان دو عامل دینشناسی یاد کرد و اظهار داشت: خداوند عقل را از درون و نقل را از بیرون به انسان داد تا حرف مستخلف امر را بپذیرد و خلیفه او شود از این روست که کرامت انسان به خلافت او وابسته است. و خلافت او نیز به معرفت دینی او وابسته است که اگر انسان دین را پذیرفت و به آن عمل کرد، مظهر اسماء الهی میشود.
وی خاطرنشان کرد: اگر ذات الهی به انسان این کرامت و سرمایه را عطا کرد که بفهمد خدا چه میگوید، به این دلیل بود تا هویت انسان مشخص شود. امام خمینی (ره) در طول سالیان عمر خود تلاش کرد تا عقل را با نقل هماهنگ کند تا زمینه شناسایی هویت انسانی فراهم شود. امام با این عمل خود محاربه بین علم و دین را به گفتمان و دیالوگ بین دین و علم تبدیل کرد.
استاد سطوح عالی حوزه های علمیه لزوم وحدت میان حوزه و دانشگاه را به دلیل درک هویت انسانی و وحدت میان علم و دین عنوان کرد و گفت: حوزه بیان میکند که خداوند چنین کرد وحدت میان علم و دین عامل وحدت حوزه و دانشگاه است و درک وحدت میان آنها عاملی برای کرامت انسان است.
وی کرامت انسان را در قلمرو دینشناسی و دینپذیری قابل تعریف دانست و افزود: منشاء کرامت انسان دین است و برای فهم دین عقل و نقل هر دو ضروری هستند. اگر فهم انسان را از دین جدا کنیم و عقل را تنها فهم بشری بدانیم این مساله با اصل کرامت انسان در تعارض است.
آیتالله جوادی آملی خاطرنشان کرد: نباید دین را در نقل خلاصه کرد که در اینصورت دنیا و آخرتمان تامین نمیشود در حالیکه تامین دنیا و آخرت در کنار همجواری بین عقل و دین و عقل و نقل است. امام خمینی (ره) نیز کرامت انسان را در فقه جامع میدانست چرا که خود ایشان از جمله افرادی بودند که میان عقل و نقل جمع سالمی ایجاد کردند به این دلیل که میدانستند جمع مکسر مطلوب همه نیست و از شکسته چیزی را طلب نمی کنند.
وی همچنین در حاشیه همایش بینالمللی امام خمینی (ره) و قلمرو دین – کرامت انسانی در جمع خبرنگاران درباره راههای معرفی بهتر و عمیق تر امام خمینی گفت: سخنرانیهای امام، یادداشت ها و نامه های ایشان در زمینه مباحث و مسائل دینی کوتاهترین وسیلهای است که می تواند شخصیت امام را به همه مسلمانان از جمله جوانان نشان دهد.
وی افزود: امام خمینی تا همیشه تاریخ باقی خواهد ماند و همه توطئهها برای لطمه زدن به شخصیت ایشان که در اعماق قلب مسلمانان و مردم ایران جای دارد بینتیجه مانده است.
آیتالله جوادی آملی در مورد مهمترین ویژگی امام گفت: عطوفت امام خمینی و دارا بودن کمالات انسانی ویژگی برجسته شخصیت امام بود که توانست جامعه را با بهرهگیری از همین کمالات پیش ببرد.
