هرتا مولر، نویسنده 56 ساله آلمانی شامگاه دیروز در مراسمی ویژه در سوئد جایزه نوبل ادبیات 2009 را از دست پادشاه این کشور دریافت کرد.
به گزارش فارس، مراسم اهدای این جایزه همزمان با سالروز درگذشت آلفرد نوبل در سالن کنسرت استکهلم، پایتخت سوئد برگزار شد.
جایزه نوبل ادبیات شامل یک مدال طلا، یک دیپلم افتخار و مبلغی پول است که از نخستین سال اهدای این جایزه تاکنون بارها تغییر کرده است.
ارزش نقدی این جایزه در حال حاضر یک میلیون کرون سوئدی است که معادل 970 هزار یورو میشود.
هدف از اهدای این مبلغ به نویسنده این است که او بدون دغدغه تأمین مخارج شخصی بتواند به نوشتن و تحقیق ادامه دهد.
جایزه نوبل را کارل گوستاف پادشاه سوئد به هرتا مولر اهداء کرد.
کمیته نوبل ادبیات دهم اکتبر سال جاری میلادی اعلام کرد که مولر با تمرکز بر شعر و نثر، دورنمای زندگی انسانهایی را روایت کرده که همه چیزشان مصادره شده است.
این کمیته با تکیه بر این دو ویژگی مولر را شایسته دریافت نوبل ادبیات امسال شناخته بود.
اندرس اولسن، سخنگوی هئیت داوران کمیته نوبل ادبیات شامگاه دیروز در مراسم اهدای جایزه نوبل به ستایش از این نویسنده 56 ساله پرداخت.
او گفت: «شما شجاعت زیادی داشته اید و تحت فشارها و ترورهای سیاسی بی آنکه سازش کنید مقاومت کرده اید.»
این نماینده آکادمی سوئد در ادامه سخنان خود گفت که مولر جایزه نوبل را برای توصیف این مقاومت و درونمایه هنری آثارش دریافت می کند.
اولسن گفت که در نثر این نویسنده نوعی نیروی زبانی وجود دارد که از همان آغاز ما را با خود همراه می کند.
در یک دهه گذشته این سومین نویسنده آلمانی زبان است که جایزه نوبل ادبیات را به دست می آورد.
سال 1999 جایزه نوبل به گونتر گراس، نویسنده 82 ساله آلمانی و سال 2004 نیز به الفریده یلی نک، نویسنده 63 ساله اتریشی رسیده بود.
اولسن در ادامه سخنان خود درباره مولر گفت: آثار او نبردی است که ادامه دارد و باید هم ادامه داشته باشد؛ شکلی از مبارزه علیه تبعید همیشگی.
مولر در سخنان خود قبل از دریافت جایزه نوبل که در روزهای پیش ایراد کرده بود مقاومتش را در برابر سیستم امنیتی حکومت کمونیستی رومانی توصیف کرده بود.
او در آخرین رمانش با نام «نفس های بریده» تجربه های شخصی خود و یکی از دوستانش را در حکومت های کمونیستی رومانی و شوروی سابق روایت کرده است.
اولسن روز گذشته در سخنان خود درباره این رمان گفت: این اثر سخت تحت تأثیر احساسات پایان ناپذیر و نگاههای غیر سانتی مانتال نویسندهاش است.
مولر برخلاف سنت همیشگی آکادمی نوبل که برندگانش هنگام مراسم اهدای جایزه سخنرانی می کنند حرفی نزد.
امسال این دوزادهمین نویسنده زنی بود که از سال 1901 جایزه نوبل ادبیات را دریافت کرد.
شامگاه دیروز همچنین جوایز برندگان بخش های فیزیک، شیمی، پزشکی و اقتصاد نیز در استکهلم اهداء شد و باراک اوباما نیز جایزه صلح خود را در اسلو، پایتخت نروژ دریافت کرد.
اما هرتا مولر از سال 1981 تا سال 2009 بیش از 20 جایزه ادبی را از نهادها و انجمنهای مختلف در آلمان و خارج از آلمان به دست آورده است.
با این حال تا قبل از اعلام نام او به عنوان برنده نوبل ادبیات، محافل ادبی کشورهای مختلف شناخت چندانی از او نداشتند.
اغلب آثار مولر درباره سرزمین دوران کودکی و نوجوانی اش یعنی رومانی است که تحت سلطه کمونیست ها و ریاست نیکولای چائوشسکو بوده است.
چائوشسکو سیاستمدار کمونیست رومانیایی بود که از 1956 تا روز اعدامش به دست انقلابیون، دبیر کل حزب کمونیست رومانی و در نتیجه بالاترین مقام آن کشور بود.
مولر نخستین کتابش را سال 1982 به زبان آلمانی و با عنوان «زمین های پست» در رومانی با سانسور بخش زیادی از آن منتشر کرد.
پنج سال پس از این ماجرا او همراه با همسرش ریچارد واگنر که او نیز نویسنده است کشورش را به مقصد آلمان ترک کرد و برای همیشه مقیم برلین شد.
با این حال ماه گذشته میلادی یکی از مقامات سرویس امنیت رومانی در دوره حکومت کمونیستها در این کشور هرتا مولر را دروغگو و روان پریش خوانده بود.
رادو تینو گفته بود که مولر معلم بوده ولی به دلیل اینکه همیشه و حتی در کلاس سیگار میکشیده اخراج شده است.
تینو ادعا کرده بود که او خود تلاش کرده مولر بار دیگر به شغل معلمی اش بازگردد.
سرویس امنیتی رومانی، آنگونه که بعدها مشخص شده والدین دانش آموزان را تحت فشار قرار داده تا آنها نزد مولر بروند و از او درس آلمانی بیاموزند.
مولر تحصیلاتش را در رشته های ادبیات رومانیایی و آلمانی به پایان برده است.
آنطور که مولر خودش گفته است او سال 1976 پس از فارغ التحصیلی در یک شرکت مهندسی مشغول به کار شده است.
اما سه سال پس از آن به دلیل نپذیرفتن پیشنهاد شغلی پلیس امنیت رژیم کمونیستی در رومانی کارش را از دست داده است.
پس از آن مولر معلم مهد کودک شد و در کنار آن به تدریس آلمانی در کشورش پرداخت.