بررسی مرز ایران و روسیه و مسائل مربوط به آن در کتابی با عنوان «مرز ایران و روسیه» به قلم حسین نوذری میرشکوهی از سوی موسسه مطالعات و تحقیقات بینلمللی ابرار معاصر تهران چاپ و منتشر شد.
به گزارش ایبنا، این اثر به امنیت مرزی ایران و روسیه، مرزهای آبی این دو کشور و مسایل دریای خزر می پردازد.
در بخشی از مقدمه این اثر آمده است: «تا قبل از فروپاشی شوروی فقط دو کشور درکنارههای دریای مازندران بودند؛ ایران و اتحاد جماهیر شوروی. آنچه بر اثر فروپاشی شوروی رخ داد، همسایگان این دریا را به پنج کشور افزایش داد، و موضوعی به نام نظام حقوقی حاکم بر این دریاچه بر سر زبانها افتاد که وجود یا نبود مرز در این دریا را تبیین میکند. امروزه پهناورترین کشور جهان، یعنی جمهوری فدراتیو روسیه که 67 درصد از خاک و 66 درصد از جمعیت اتحاد شوروی سابق را پس از فروپاشی این ابر قدرت به خود اختصاص داد و اکنون نیز از قدرتهای بزرگ دنیا محسوب میشود، در شمال دریای مازندران قرار دارد و این دریا به مثابه مرز دو کشور مورد توجه است. مسایل مرتبط با این دریا از جمله تعیین رژیم حقوقی آن، قطعا بر روابط دو طرف تاثیر گذار است و هر مسلهای که به مرز دو طرف مربوط باشد، از اهمیت بسزایی برخوردار میشود.»
کتاب حاضر در چهار بخش جداگانه به بررسی مسایل مختلف ایران و روسیه در دریای مازندران میپردازد. در فصل نخست با عنوان «روسیه در یک نگاه» نمایی کلی از کشور روسیه در جنبههای مختلف جغرافیایی، سرزمینی و جمعیتی آن به صورت آماری ارائه میشود.
در بخش دوم با عنوان «ایران، روسیه، مباحث مرزی» به دریای مازندران به مثابه مرز دو کشور نگاه و تحولات و مسایل مرتبط با ایران در دورههای مختلف بررسی میشود. رژیم حقوقی دریای مازندران و مشکلات آن در این بخش مورد توجهاند.
«وضعیت مناطق و شهرهای مرزی ایران» عنوان بخش سوم است که در آن مرزهای آبی و موقعیت سرزمینی استانهای گیلان و مازندران و شبکه آبهای این دو استان مدنظر قرار میگیرند. بخش چهارم نیز با عنوان «وضعیت مناطق و شهرهای مرزی روسیه» درباره شهرها و مناطق روسیه با دریای مازندران نوشته شده است.
در بخشی از این اثر با عنوان «گروههای سیاسی، شبه نظامی و احزاب» آمده است: «نظام سیاسی حاکم بر روسیه از سالهای بسیار دور فئودالی بوده است و تزارها به صورت استبدادی بر مردم حکومت میکردند. پس از انقلاب اکتبر 1917، نظام سیاسی تک حزبی، یعنی حزب کمونیست مسلط شد. این نظام حدود هفتاد سال با قدرت حزب واحد کمونیست توانست کشور را اداره کند. پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، تعداد احزاب در روسیه زیاد شد و در حال حاضر، انواع احزاب به غیر از حزب کمونیست، با شعارهای دموکراسی خواهی رشد و نمو میکنند.»
از دیگر مباحث این اثر میتوان به موقعیت جغرافیایی، جغرافیای انسانی ـ اقتصادی، رژیم حقوقی دریای مازندران، رژیم کشتیرانی، مرزهای آبی و موقعیت سرزمینی استان گیلان و مازندران،جمهوری آستراخان، وضعیت سیاسی ـ امنیتی و جمهوری داغستان از لحاظ تقسیم بندی استانی و شهری اشاره کرد.
چاپ اول کتاب « مرز ایران و روسیه» در شمارگان 2000 نسخه، 162 صفحه و بهای 26000 ریال بر پیشخوان کتاب فروشیها قرار گرفته است.
