مدیر مسوول انتشارات مهر نیوشا از انتشار دوباره کتاب نایاب «عبور از خط» ترجمه محمود هومن و ویراسته زنده یاد جلال آلاحمد پس از گذشت بیش از سی سال، خبر داد و گفت: این کتاب به روشنگری درباره فلسفه نهیلیسم میپردازد.
نارسیس قربانی در گفتوگو با ایبنا، اظهار داشت: این اثر بیش از سی سال پیش منتشر شده و اکنون هیچ نسخهای از آن در بازار موجود نیست. ما نیز نسخه موجود را که با استفاده از آن در حال احیای کتابیم، به طور اتفاقی در یکی از کتابخانهها یافتیم.
وی افزود: مرحوم محمود هومن، مترجم این اثر، از چهرههای شاخص فلسفه در ایران بود. وی در کنار یحیی مهدوی از پیشتازان حوزه فلسفه و از نخستین استادان آن در ایران به شمار میآید. شیوه نگارش و کتابهای وی از اهمیت ویژهای برخوردارند، زیرا از آثاری به شمار میآیند که پنجرههای تازهای به اندیشه غربی به روی ایرانیان گشودند.
قربانی ادامه داد: احتمالا این اثر از زبان فرانسه به فارسی ترجمه شده است، زیرا محمود هومن در زبان فرانسه تخصص داشت. از آثار دیگر او میتوان به «درسگفتارهای فلسفی»، «تاریخ فلسفه»، «حافظ چه میگوید» و «زیست یا زندگی» اشاره کرد.
درباره فلسفه نهیلیسم باید گفت که این نوع تفکر، فلسفهای شکگراست که در قرن نوزدهم در روسیه و در اوایل دوران حکومت الکساندر دوم به وجود آمد و گسترش یافت.
نهیلیسم اقسامی دارد. «نهیلیسم معرفتشناختی» به معنای انکار و نفی وجود هر نوع معرفت است. «نهیلیسم مابعدالطبیعی» نیز نفی و انکار و نیست انگاشتن عالم واقعی و جهان بیرون از ذهن است. این دو صورت نیستانگاری در واقع اقسامی از مرتبهای خاص از بسط نهیلیسم تاریخی فرهنگی به شمار میآیند.
از تأثیرگذاران بر این تفکر میتوان از «لودویک فوئرباخ»، «چارلز داروین»، «هنری باکل» و «هربرت اسپنسر» نام برد.
