کتاب نیوز  شناسنامه

نام من ایران است

 

اختصاصی کتاب‌نیوز

 

"ایران داور اردلان" نویسنده‌ی کتاب " نام من ایران" است. او چهل سال از عمرش را بین دو قطب مخالف؛ ایران و آمریکا سپری کرده و تاریخ زندگی وی از تصاویری مبهم و برگرفته از دو فرهنگ جداگانه است.

 

سفرهای متعدد باعث شده او همیشه در این دو کشور، خود را بیگانه احساس کند. چرا که زندگی در یک کشور آرمان‌ها و سنت‌های کشور دیگر را از او گرفته است. بر اساس خاطرات اردلان بعد از حادثه 13 آبان 1357 و تسخیر سفارت آمریکا در تهران توسط دانشجویان، تبلیغات گسترده‌ای علیه ایران و ایرانی در آمریکا به راه می‌افتد. اردلان در آن زمان به عنوان دانش آموز یکی از دبیرستان‌های ماساچوست، مجبور می‌شود نام و هویت خود را پنهان کند و از همان نام لاتینی که پدرش برای او انتخاب کرده استفاده کند. بعد از چند سال اردلان به ایران سفر می‌کند و این سفر منجر به ازدواج او با مردی ناشناخته (در خاطراتش ازدواج خود را ناموفق می‌خواند) می‌شود. طی چند سال زندگی در ایران، این بار وی از حضور در جمع مردمی که برای شنیدن سخنان امامشان با شور وصف ناپذیری در جماران جمع می‌شوند، احساس غرور می‌کند. چرا که دیگر مجبور نیست نام کودکی خود را پنهان کند. بعد از مدتی اردلان به آمریکا مهاجرت کرده و در آنجا به عنوان تهیه کننده مشغول به کار می‌شود. وی دلیل مهاجرتش را اختلاف سلیقه‌ با نظام جمهوری اسلامی اعلام می‌کند.

 

 

"میچیکو کاکوتانی" نویسنده و تحلیل‌گر ژاپنی روزنامه‌ی "نیویورک تایمز" مهمترین نقص کتاب اردلان را خاطرات متناقض آن می‌داند. این نویسنده‌ی ژاپنی با اشاره به ناهمگونی در نوشته‌ها و خاطرات و برداشت‌های شخصی متعدد اردلان از محیط اطرافش، می‌گوید:

 

"اردلان در جایی از هویت احیا شده‌ی خود در ایران سخن می‌گوید و در جایی مجبور می‌شود مردمان اطراف خود را تحمل کند. که البته این امر می‌تواند ناشی از عدم شناخت و درک هویت ملی و شخصی او باشد."

 

نویسنده‌ی روزنامه‌ی نیویورک تایمز، نوشته‌های اردلان را حتی در بیان خاطرات شخصی و ارایه‌ی چهره‌ی اطرافیان و نزدیکان خود، دچار گسیختگی می‌داند. به گفته این تحلیلگر، اردلان در کتابش با نوشتن خاطرات سه نسل از خانواده‌ای مهاجر بین دو کشور ایران و آمریکا، سعی کرده نوعی تعادل بین غرب و شرق، سنت و مدرنیته، مذهب و آزادی فردی (اردلان مذهب و اعتقادات را با آزادی فردی متناقض می‌داند!) ایجاد کند، تا از این طریق بتواند حداقل گسیختگی روحی خود را تا حدودی تالم ببخشد.

داستان زندگی پدربزرگ اردلان ـ ابوالقاسم ـ در این کتاب، از دید خواننده‌ی غربی در نوع خود جالب و نشان از پشتکار اردلان در رسیدن به هدف خود است. در سن 40 سالگی، ابوالقاسم که در روستایی دور افتاده در بین ایل نشینان بختیاری بزرگ شده، برای یادگیری زبان انگلیسی در یک مدرسه کودکان هفت هشت ساله، ثبت نام می‌کند تا بتواند مجوز تحصیل در آمریکا را کسب کند. ابوالقاسم بعد از قبولی در دانشگاه کلمبیا، در سن 50 سالگی وارد دانشکده‌ی پزشکی می‌شود و با "هلن" مادربزرگ اردلان ازدواج می‌کند. این زوج در سال 1931 به ایران سفر کرده و خانه‌ی بزرگ و قدیمی شمال تهران خود را به بیمارستانی کوچک تبدیل می‌کنند. اردلان در اینجا با بیان زندگی روزمره‌ی پدربزرگ و مادر بزرگ خود، سعی می‌کند فرهنگ غرب و شرق را به نوعی پیوند زند. اردلان می نویسد:

 

"ابوالقاسم 4 صبح از خواب بیدار می‌شد و بعد از شانه کردن موهایش، رادیو بی بی سی گوش می‌کرد و بعد از 20 دقیقه استشمام هوای پاک شمال تهران، برای بچه‌ها شاهنامه می‌خواند."

اردلان به طور عمدی یا از روی مقاصد دیگر با وجود علاقه‌ی شدید پدربزرگ به شاهنامه و ادبیات فارسی، مهاجرت ناگهانی پدربزرگ و مادر بزرگ خود را به آمریکا برای خواننده‌ی غربی بازگو می‌کند تا شاید از این راه بتواند به مخاطب خود تلقین کند که شرق و غرب دارای مشترکات متعددی در فرهنگ هستند. پدربزرگ حتی تصمیم می‌گیرد اسم بچه‌هایی که سالها برای آنها شاهنامه خوانده را از فرهنگ غرب انتخاب کند که "مری نل"(نام اصلی نویسنده) حاصل این تضاد فکری و فرهنگی است. (مری نل بعدها با یک مهندس معمار ایرانی به نام نادر ازدواج می‌کند و به خاطر ماموریت نادر در شرکت ملی نفت ایران راهی ایران می شوند.)

 

البته از نقاط قوت این کتاب شاید بتوان به بیان فوق‌العاده‌ی احساسات نویسنده از دو فرهنگ ایران قبل و بعد انقلاب و همچنین احساسات دوران کودکی‌اش در ایران و سفرهای متعدد وی به کشور  آمریکا، اشاره کرد.

 

در پایان این کتاب که تحلیلگر نیویورک تایمز از آن تحت عنوان "ناآزموده" یاد و نویسنده آن را بی‌تجربه می‌نامد، اردلان از خود می‌پرسد "آیا در ایران جدید و در یک جامعه‌ی قانونمند اسلامی می‌توان به عنوان یک زن، هویت شخصی و ایرانی خود را جستجو کرد؟"

تحلیلگر نیویورک تایمز اعتقاد دارد که اردلان قبل از القای هر نوع تفکری، باید ثابت کند که سفرنامه‌اش جالب‌تر و مستندتر از یک حس تعهد نسبت به ایران و ایرانی است و دیگر این که او صرفاً با تمرکز روی خاطرات شخصی‌اش، فرصتی عالی را برای بیان تغییر و تحولات فرهنگی جامعه‌ی ایرانی بعد از انقلاب از دست داده است.

 

۱۳۸۵/۱۱/۲۸
 مطالب مرتبط 
خاطرات من در گوانتانامو / ماهوش روکساناخان
نسخه‌ی زنانه بادبادک‌باز / خالد حسینی
انقلاب و قوری‌های فیروزه‌ای / دالیا سوفر
دسری برای حزب‌الله
هزاران علی‌بابا در ایران
کافر از زبان کافر

هم اندیشی
ارسال صفحه به دوستان
چاپ

بایگانی  
شیعه در اسرائیل / معتز احمد
رسانه‌های گروهی این پدیده را خطرناک‌ترین تهدید علیه اسرائیل توصیف نمودند. شماری از گروه های "شیعی مذهب" در اسرائیل فعال هستند که به شکلی طبیعی در حال رشدند و با نهادها و گروه‌هایی ارتباط برقرار کرده‌اند که از نظر رژیم صهیونیستی بسیار خطرناک‌اند.
باید از زیر صفر شروع کرد
عمده این است که ما ذهن این جوان‏ها و حتى پیرها و روشنفکرنماها را آماده کنیم که ما خودمان "آدم" هستیم و اینطور نیست که در همه چیز دستمان را پیش دیگران دراز کنیم و حتى اخلاق و زبانمان را نیز از آنها یاد بگیریم...مدت‏ها باید زحمت بکشیم و باور کنیم که خودمان داراى یک فرهنگ بزرگ انسانى با ارزش‏هاى اسلامى هستیم..
حکمت‌مظلوم‌صدرایی/ حسن فتحی
تاریخ نگاران، فقط روزشمار زندگی شاهان را نوشته‌اند و حتی به تعداد بیماری یبوست آنها نیز اشاره کرده‌اند، اما درباره‌ی زندگی دانشمندان و اهالی علم و فن بیش از چند سطر و یا نهایتا چند صفحه ننوشته‌اند؛ زیرا تاریخ‌نگاران بیش از هرجا در کانون‌های قدرت متمرکز بوده‌اند و درباره‌ی قدرت‌مداران نوشته‌اند؛ نه درباره‌ی حقیقت‌مداران.
ناصرالدین ‌شاه در کربلا / تحریفات مدرن
اگر فرض بگیریم که هرکدام از دشمنان حضرت در جنگ تن به تن با ایشان، دو زخم بر ایشان زده باشند، یعنی 42هزار نفر، و اگر هر ضربه یک ثانیه! طول کشیده باشد، یعنی 42هزار ثانیه یا حدود یازده ساعت و نیم!) به سر می‌برند... چون کشته شوم کسی را ندارم که خبر شهادت مرا به اهل حرم برساند؛ ای اسب [نعوذبالله] خبر شهادت مرا به خواهرم زینب و دخترم سکینه برسان...
بیت‌الغزل انسانیت / استاد جوادی آملی
حسین بن علی (ع) نه تنها از هر بندی آزاد و از هر رسم جاهلی و رسوب وَهمی رهاست، بلکه الگوی حریّت از جهل علمی و آزادگی از جهالت عملی است و چون آزادی کالایی گرانبهاست، هر چیزی نمی‌تواند هزینه‌ی آن گردد. تنها سَر است که در این مسیر باید قدم شود تا با پا نهادن بر آن بتوان لایق حریّت شد.
کتاب تقلبی چاپ می‌کردیم / محمود حکیمی
خبر آوردند که حاکم قم را که به حکم رشاء از حکومت ساقط کرده بودم، به فرمان شما و به خاطر عمه‌جان حضرتعالی به حکومت باز گرداندند. فرمودم که او را دست بسته به تهران بیاورند تا به حضرتعالی گفته باشم، حکومت را به توصیه عمه و خاله نمی‌توان اداره کرد.
ادبیات یعنی مقاومت / محمد مددپور
در عالم اسلام اگر دقت کنید می‌بینید که عشق مجازی، عشق حقیقی، معنی ندارد. مثلا‌ً عشق علی(ع) به فاطمه(س)، عشق مجازی بوده، چی بوده؟ یعنی ما چطور می‌توانیم تقسیم بکنیم؟ عشق علی(ع) به فاطمه(س)، عین عشق او نسبت به خدایش بوده، منتها در یک سلسله طولی قرار می‌گیرد.
"امام" خلیفه‌ی خداست نه وکیل مردم / عبدالله جوادی آملی
اینچنین نیست که اگر کسی منتظر نبود، حیات معقول دارد و زنده است. انسان در عصر غیبت یا منتظر است، یا گرفتار جاهلیّت. ما در عصر غیبت شِقّ سوّم و قسم سوّم نداریم. یا مردم منتظران راستین ظهور ولی‌عصر (أرواحنا فداه)اند، یا اگر منتظر نشدند، در جاهلیّت به سر می‌برند.
ما بی‌عرضه‌ایم!
fax News، NBC ،CBS و AP و... خیلی راحت و آزادانه در ایران در حال تهیه‌ی گزارش و مصاحبه برای تشویش افکار عمومی جهان هستند؛ ولی ما همچنان بایکوت هستیم. این ماجرای دردآور همچنان، مسکوت مانده و مشمول مرور زمان شده و با یک تعارفاتی برگزار و از آن عبور می‌شود.
مظلوم‌ترین پیامبر
در مقایسه‌ی میان کارنامه‌ی ادبی و هنری مسلمانان در معرفی پیامبر(ص) با تلاش پیروان ادیان دیگر به خصوص مسیحیت در معرفی پیامبرشان، می‌توان نتیجه گرفت که ما مسلمانان در این زمینه دچار تنبلی و کم‌کاری و سهل‌انگاری وحشتناکی بوده‌ایم.
حسینیان: ما تنبلیم!
مصدق آخرین نفری بود که به آیت‌الله کاشانی و یارانش اضافه شد. اگر شما مذاکرات کمیسیون نفت را که در سال 1329 ثبت شده؛ و نطق‌های مصدق را نگاه کنید می‌بینید که مصدق تا اواخر جزء مخالفین ملی شدن است! استدلال حقوقی هم می‌کرد که: «قرارداد دو جانبه است، نباید یک طرفه نقض شود»
صهیونیسم مسیحی
مسیحیان انجیل‌گرا گاهی اوقات متهم می‌شوند که به‌اندازه‌ی کافی نسبت به سیاست علاقمند نیستند. شاید این اتهام در بسیاری موارد صدق کند اما مطالعه‌ی چالش‌برانگیز استفان سایزر درباره‌ی صهیونیسمِ مسیحی نشان‌می‌دهد که دست‌ِ کم در زمینه‌ی سیاست‌های خاورمیانه‌ی معاصر، آنها قطعاً اینگونه نیستند.
اقبال ایرانیان
18 آبان ماه سال‌روز درگذشت علامه اقبال لاهوری است.آن شَرار درخشنده‌اى که در تاریکیهاى روزهاى سیاه اختناق یادش، شعرش، نصیحتش و درسش نومیدى را از دل مى‌زدود و آینده‌ى روشن را در برابر چشمهاى ما ترسیم مى‌کرد...
آیا تمام گزارشات ساواک مستند است؟/ احمد احمد
می گفتند در فلان شب یا فلان روز در فلان دیسکو، کافه تریا، کاباره و... بوده است آیا امروز می توان برگه های بازجویی را براساس این اعترافات منتشر کرد و سبب هتک این آدم شد؟

پیشنهاد شما
پشت جلد
فهرست
فرم عضویت در خبرنامه‌ی کتاب
صلی‌الله علیک یا اباعبدالله/ ویژه
فروش اینترنتی "امید و دلواپسی"
بازارچه‌ی کتاب‌های دست دوم
پژوهشکده فرهنگ و معارف
ماهنامه‌ی فرهنگی تحلیلی
انجمن حمایت از قربانیان سلاح‌های شیمیایی
درباره‌ی کتاب‌نیوز
روی جلد | پیشنهاد ما | نقد و نظر | بازارچه | کتابخانه | نقطه سر خط | پیشنهاد شما | دیگران | شناسنامه
کلیه حقوق متعلق است به موسسه « میراث اهل قلم » . باز نشر مطالب با ذکر « کتاب نیوز » بلامانع است.
طراحی سایت، هاست(هاستینگ)، ثبت دامنه - رادکام