سفرنامه ناصرالدین شاه قاجار در قرن نوزدهم میلادی به عراق عجم با عنوان "سفرنامه عراق عجم" منتشر می‌شود. 
   
«سفرنامه عراق عجم» را میرهاشم محدث تصحیح کرده و انتشارات اطلاعات قرار است آن را منتشر کند. این کتاب علاوه بر بخش سفرنامه بخشی را نیز با عنوان «تاریخ و جغرافیای راه عراق عجم» دارد. این بخش را محمدحسن خان اعتمادالسلطنه مشهور به صنیع‌الدوله نوشته است.

ناصرالدین شاه نخستین پادشاه ایران بعد از اسلام بود که به اروپا مسافرت کرد. وی در اولین سفر خود به بریتانیا لقب شوالیه انجمن گارتر، بالاترین مقام سلحشوری بریتانیا را گرفت. سفرنامه‌هاى ناصرالدین‌شاه به دو گروه سفرنامه‌های داخلی و خارجی تقسیم مى‌شود.

سفرنامه‌هاى داخلى این شاه قاجار شامل سفرنامه خراسان، سفرنامه عراق عجم، سفرنامه مازندران و سفرنامه قم می‌شود. سفرنامه‌هاى خارجى نیز سفر عتبات و سه سفرنامه فرنگستان است.

به گزارش فارس، "سفرنامه ناصرالدین شاه به مازندران" را پیش از این هارون وهومن تصحیح کرده و نشر "پانیذ" نیز آن را منتشر کرده بود. ناصرالدین شاه روز شنبه 17 شعبان 1292 هجری قمری برابر با 21 سپتامبر 1875 میلادی و مطابق با 30 شهریور 1254 هجری شمسی سفر به مازندران را آغاز کرد.

محمدحسن خان اعتمادالسلطنه مشهور به صنیع‌الدوله در آن سفر همراه و ملازم پادشاه بود و سفرنامه را به صورت روزانه از زبان ناصرالدین شاه می‌نوشت. این سفرنامه را پیش از این نیز ایرج افشار تصحیح و منتشر کرده بود. ایرج افشار همچنین سفرنامه عتبات ناصرالدین شاه قاجار را نیز تصحیح کرده است.