رؤیای عمو

۵ فروردین ۱۳۸۵
رؤیای عمو
یکی از کوششهای نادر نویسنده در زیمنه­ی طنزنویسی است. ولی، این طنز هرگز موفق نمی­شود ترحمی را که نویسنده نسبت به شخصیتهایش احساس می­کند تخفیف دهد

رؤیای عمو [DjadJuskin son] این رمان فیودور میخایلوویچ داستایفسکی(1) (1821-1881)، نویسنده­ی روس، که در 1859 انتشار یافت، یکی از کوششهای نادر نویسنده در زیمنه­ی طنزنویسی است. ولی، این طنز هرگز موفق نمی­شود ترحمی را که نویسنده نسبت به شخصیتهایش احساس می­کند تخفیف دهد. داستایفسکی دیگر نویسنده­ی درون­گرا و پریشان اولین آثارش نیست،ولی هنوز راهی که او را به طرف خلق شاهکارهایش هدایت خواهد کرد نیافته است. نویسنده در این اثر برای ما زندگی در یک شهرستان کوچک را با یاوه­گوییها و دسیسه­چینیهای خاص آن توصیف می­کند. مادری جاه­طلب به نام ماریا آلکساندروونا(2)، دختر زیبای او، زینا(3)، شاه­زاده­ی پیری نامتعادل، اما پولدار، و مردی که خواستگار زینا است، شخصیتهای اصلی داستان را تشکیل می­دهند. مادر می­خواهد دخترش را به ازدواج شاه­زاده­ای پیر درآورد که به روزگار کودکی خود بازگشته است، و قبلاً پیشنهاد متهورانه­اش را ارائه داده است، در حالی که خواستگار دیگر، که خویشاوند دور اوست، موفق می­شود که شاه­زاده­ی پیر را متقاعد سازد که در عالم رؤیا از زینا خواستگاری کرده است. «عمو» واقعاً باور می­کند که خواب دیده است، و این اعتقاد در آخرین صحنه، بهانه­ای برای پاره­ای ابهامات و مشاجرات خنده­دار می­شود که یادآور جالب­ترین قسمتهای بازرس، اثرگوگول(4)، است. بعضی از اشارات هزل­آمیز بسیار جالب توجه است که به ندرت در آثار داستایفسکی سابقه دارد، مثل صحنه­هایی که در آنها اشرافیت متفرعن و جاهل شاه­زاده به باد استهزا گرفته می­شود: کسی که، چون «هنر را بیشتر از طبیعت دوست دارد»، می­دهد ریش مصنوعی بگذارند، و دلش می­خواهد به دهقانان گیج و خرفت خود زبان فرانسه بیاموزد. در واقع، خنده­ی داستایفسکی خالی از تأثر نیست و همیشه حکایت از رنجی می­کند که نویسنده در برخورد با دنائت و نفهمی انسانهایی که او را احاطه کرده­اند احساس می­کند.

مرتضی کلانتریان. فرهنگ آثار. سروش.

1. Fedor Michailovic Dostovski  2.Maria Aleksandrovna 3. Zina 4. Gogol

کلیدواژه ها: فئودور داستایفسکی 

گزارشی از بازار نشر 2015
سال 2015 پر از حرف‌های پوچ و کلمات توخالی بود اما کتاب‌های حقیقی و داستانی خوب، صادق و حتی قدرتمند توانستند به موفقیت برسند. خود صنعت کتاب هم شاهد یک پیروزی بود چون تعداد کتاب‌های فیزیکی فروخته شده از کتاب‌های الکترونیکی کیندل بالاتر بود. بعد از 10 سال سکوت، کازوئو ایشیگورو بازگشت و خوانندگانش را با کتاب تمثیل‌مانند «غول دفن‌شده» که در آن اژدها و شوالیه‌های شاه آرتور هم بودند، به دو دسته موافق و مخالف تقسیم کرد و بعد از 14 سال دوری، میلان کوندرا در قالب سایه‌ای از خود قبلی و پرطراوتش برگشت. ...
گونتر گراس: در بچگی دروغگوی بزرگی بودم!
خوشبختانه مادرم دروغ های مرا خیلی دوست داشت. من به او قول های حیرت انگیز می‌دادم. به من می گفت، تو الان داری داستان های حیرت انگیزی درباره سفر آینده مان به ناپل برایم تعریف می کنی و از این حرف ها... من از سنین خیلی کم نوشتن دروغ هایم را شروع کردم. و همچنان به این کار ادامه داده ام! ... گونتر گراس با وجودی که یکی از برندگان نوبل ادبیات بود؛ اما ورودش به اسرائیل "ممنوع"بود. ...
"پایان تک صدایی" در صدا و سیمای ملی
نکته قابل تامل درباره این مراسم، عدم پوشش خبری آن توسط طیف وسیعی از رسانه های دولتی است. خبر برگزاری این مراسم که دو روز قبل به تمام رسانه‌ها ارسال شده بود؛ متاسفانه فقط در برخی _ که غالبا غیر دولتی هستند_ منتشر شد. جالب اینکه "خبرگزاری مهر" با وجودی که تنها رسانه‌ی دولتی بود که این خبر را منتشر کرد؛ اما ساعتی بعد آن را از روی خروجی حذف کرد! ...