مراسم پایانی نخستین دوره جایزه «محمدعلی جمالزاده» با معرفی برگزیدگان این جایزه برگزار شد.

به گزارش ایسنا، دبیر جایزه جمالزاده در مراسم پایانی این جایزه که شامگاه ۲۹ بهمن‌ماه در تالار هنر برگزار شد، اظهار کرد: خوشحالیم در آستانه یک‌صدساله شدن داستان کوتاه مدرن ایرانی به یاد مرحوم سیدمحمدعلی جمالزاده که یکی از سرمایه‌های نمادین شهر اصفهان است و با همت شهرداری اصفهان، جایزه‌ای ادبی آغاز به کار کرد.

رضا روحانی ادامه داد: امیدواریم که با استمرار جایزه جمالزاده، هرساله جایزه‌ای نکوتر و با توسعه کمی و کیفی بیشتری برگزار کنیم.

او افزود: پیوند با عناصر مرتبط با اصفهان لازمه داستان‌های حاضر در بخش اصفهان بود، ضمن این‌که این آثار باید از ویژگی‌های شهری، زیارتی و... و همچنین سبک زندگی مردم اصفهان استفاده داستانی می‌کردند. در بخش زندگی‌نگاره‌های اصفهان پذیرای روایت‌های واقعی از تجربه زندگی در اصفهان و یا سفر به این شهر به شکل ناداستان بودیم و در بخش آزاد نیز خلاقیت حرف اول را می‌زد، همچنان که جمالزاده در طول فعالیت حرفه‌ای خود خواهان ادبیات نو و خلاق بود.

روحانی ارسال ۱۵۴۷ اثر از ایران و خارج از ایران را یک موفقیت برای نخستین دوره برگزاری جایزه جمالزاده دانست و ادامه داد: قطعاً همیشه در اولین تجارب نواقصی وجود دارد و امیدواریم که دوره بعدی این جایزه، با توسعه قابل‌توجهی روبه‌رو باشد.

قدرت‌الله نوروزی، شهردار اصفهان نیز سخنش را با اعلام خبر نام‌گذاری یکی از خیابان‌های اصفهان به نام سیدمحمدعلی جمالزاده آغاز کرد و گفت: بسیار خرسندم که نام محمدعلی جمالزاده به‌عنوان یکی از چهره‌های برجسته و شاخص ادبیات ایران که ۱۶ سال در این شهر زندگی کرد و ۹۰ سال مابقی عمرش را به روایت آن پرداخت اکنون بر یکی از خیابان‌های شهر می‌درخشد.

او ادامه داد: این نویسنده بزرگ سه دوره حاکمیت قاجاریه، پهلوی‌ها و جمهوری اسلامی ایران را درک کرد و طبعاً آثار درخشان او حاصل درک عمیقی از این وقایع است.

نوروزی تلاش برای کسب معیارهای شهر فرهنگی را یکی از مواردی دانست که در صدر فهرست شهرهای مهم جهان قرار دارد و یکی از شاخص‌های شهر فرهنگی را نیز بسترسازی برای رشد هنر، زیست راحت و بیان آزاد برای هنرمندان معرفی کرد.

او افزود: چنان‌چه این مهم در فرآیندی مشخص قرار بگیرد، می‌توانیم ادعای جهان‌شهری کرده و از راهکارهای جهانی در کنار ظرفیت‌های محلی برای حل مشکلات درون‌شهری بهره‌مند شویم و در نهایت، شهر را به یک اسطوره بدل کنیم.

شهردار اصفهان با تأکید بر این‌که اصفهان هم‌اکنون در چنین مسیری قرار دارد، اظهار کرد: این شهر از موقعیتی ویژه برخوردار است. در مسیر جاده ابریشم قرار دارد، از حیث جغرافیایی در مرکز کشور قرارگرفته و مهم‌تر این‌که میراث‌دار فضایی ناب از گذشته است که منجر به شکل‌گیری سبک‌ها، مکاتب و اندیشه‌هایی ناب است. چنان‌چه در عرصه ادبیات همواره پیش‌رو بوده و از مصادیق بارز این پیش‌روی، برپایی جایزه ملی جمالزاده است.

نوروزی در ادامه از جایزه ملی «جمالزاده» به‌عنوان بستری برای رشد هنر و ادبیات نام برد و تأکید کرد: چنین جایزه بزرگی، مقدمات ایجاد گفت‌وگو میان طیف وسیعی از افراد را فراهم کرده و مسائل اجتماعی بسیاری را مدنظر قرار می‌دهد. جایزه «جمالزاده» همچنین قادر است ظرفیت‌های هنری موجود را به جامعه معرفی کند.

شهردار اصفهان با بیان این‌که اصفهان از سابقه و میراثی درخشان در عرصه‌های مختلف برخوردار است، گفت: شهر اصفهان در مسیر زیست‌پذیری قرار دارد و امیدوارم بتوانیم فضایی را در این شهر فراهم کنیم تا نه‌ فقط برای شرکت در جایزه ملی جمالزاده، بلکه برای همیشه، این شهر مقصد اصلی و نهایی همه برای سفر باشد.

حسن میر عابدینی، منتقد ادبی و پژوهشگر نیز خطاب به همه حاضران گفت: درباره جمالزاده حرف زیاد زده می‌شود، اما به نسبت کثرت این حرف‌ها آثار او خوانده‌ نشده، حتی بعضی از منتقدان نیز فقط با تکیه‌ بر یکی از آثار او که عمدتاً «یکی بود یکی نبود» است به‌ نقد جمالزاده پرداخته‌اند.

نویسنده کتاب «شهروند شهرهای داستانی» تصریح کرد: جمالزاده بر زبان احاطه داشت و زبان مثل یک رود پرخروش در داستان‌های او جاری بود. با توجه به این‌که یکی از فقرهای ادبیات داستانی امروز نداشتن شناخت دقیق نویسندگان ما از جامعه، تنوع شخصیت‌ها و زبان است بازگشت به جمالزاده و جمالزاده‌خوانی ضروری به نظر می‌رسد.

پس از خواندن بیانیه هیئت‌داوران توسط نفیسه مرشدزاده که در آن تأکید می‌شد اصفهان به قصه و به رود مانند نان شب نیاز دارد، اسامی برگزیدگان بخش‌های مختلف نخستین جایزه «جمالزاده» به این شرح اعلام شد:

برگزیدگان بخش داستان آزاد:

نفر اول: ناهید عصمتی برای داستان پشت‌بام نجمه

نفر دوم: مجتبی شول افشارزاده برای داستان سفرهای گلی

نفر سوم: زهرا نی‌چین برای داستان جای پنجه‌های بابا

برگزیدگان بخش داستان اصفهان:

نفر اول: مریم منوچهری برای داستان شب خاموش نقش‌جهان

نفر دوم: هما جاسمی برای داستان آختامار

نفر سوم: نسیبه فضل‌اللهی برای داستان اتللوی تابستانی

برگزیدگان بخش زندگی‌نگاره:

نفر اول: مکرمه شوشتری برای اثر پولاروید

نفر دوم: محسن رهنما برای اثر مردی مقابل رژه

نفر سوم: محمدرضا عبداللهی برای اثر جایی که توپ‌های هفت‌سنگ می‌روند و در آن‌جا گم می‌شوند.

در پایان این آیین از پوستر دومین دوره جایزه «جمالزاده» با حضور علی خدایی، کیومرث پوراحمد، سروش صحت، سارا سالار، محمد طلوعی و جمعی از نویسندگان و هنرمندان رونمایی شد. فراخوان نخستین دوره جایزه «جمالزاده» مهرماه سال ۱۳۹۷ توسط سازمان فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اصفهان در سه بخش داستان آزاد، داستان اصفهان و زندگی‌نگاره منتشر شد

این سه زن جوان سمبلی از سه چهره مدرن از جامعه معاصرند... تنهایی سختی را در غیبت همسری که عاشقش بوده و اکنون نیز هست، تجربه می‌کند... با درخواست ویزایش برای رفتن به فرانسه موافقت نمی‌شود و او مجبور است زندگی دیگری را تجربه کند... تردید شبانه برای تصمیم گرفتن درباره زندگی‌اش غیرعادی و فلج‌کننده است... فرد چنان در حاشیه‌ها درجا می‌زند که آینده به محاق می‌رود... زندگی اگر که تحقق نیابد رنج‌آور می‌شود ...
گناه و عیب این است که اکثریت مسلمان به اقلیت بی‌اعتقاد، اجازه‌ی چون و چرا ندهد... در حکومت اسلامی احزاب آزادند، هر حزبی اگر عقیده‌ی غیر اسلامی هم دارد، آزاد است... اگر در صدر اسلام در جواب کسی که می‌آمد و می‌گفت من خدا را قبول ندارم، می‌گفتند بزنید و بکشید، امروز دیگر اسلامی وجود نداشت... هر مکتبی که ایمان و اعتمادی به خود ندارد جلوی آزادی اندیشه و آزادی تفکر را می‌گیرد. این‌گونه مکاتب ناچارند مردم را در یک محدوده‌ی خاص فکری نگه دارند و از رشد افکارشان جلوگیری ...
جهان در نفس خود زنانه است و زاینده و مایل به مهر... اگر بگویم آن دوره از روزگار ما منفک نیست و نگرش ما به جهان هنوز شبیه آن دوران است و ما هنوز به شیوه‌ آن دوران درجا می‌زنیم حرف تازه‌ای زده‌ام؟... مجسم کنید 25 یا 30 نسل قبل از ما، پدران‌مان پشت دروازه‌های ری یا نیشابور یا اصفهان چه روزگار پرهراسی را گذرانده‌اند، آن زمان که خبر نزدیک‌شدن سپاه مغول یا تیمور یا آغامحمدخان را شنیده‌اند. و قبل از آن... ...
اول، لولئین‌خانه مسجدشاه بود که زمینی معادل هزار و چند صد متر مساحت را در بر گرفته، چهل دهانه مستراح در آن بنا شده بود که با سرقفلی‌ای معادل سی چهل هزار تومان و روزانه ده دوازده تومان عایدات خرید و فروش می‌شد... ممنوع شدن مصرف علنی تریاک، ممنوعیت عربده کشی و آوازه خوانی در خیابان‌ها، ممنوعیت خرس رقصانی و لوطی عنتری، ممنوعیت ورود حمامی با لباس نیمه برهنه به داخل خیابان و ممنوعیت قضای حاجت در معابر... ...
به روایت عشق ورزی ابن عربی به گالا در این رمان بسیار ایراد گرفته‌اند؛ اعراب به نویسنده و ایرانی‌ها به منِ مترجم... اشاره شده که ابن عربی «ترجمان الاشواق» را به خاطر زیبایی‌های نظام سروده... علوان برای نگارش این رمان در دنیا تحسین شد و می‌دانیم که آبشخور رمان او متون صوفیه است... عرفان هنر است و کاربردی جز التذاذ ندارد. در طول تمدن اسلامی مهم‌ترین هنر خود عرفان بوده است... آرای استاد شفیعی کدکنی سرشار از این مغالطات است ...