کتاب «روایت جنگ در دل جنگ» [Images, combattants et martyrs : la guerre Iran-Irak vue par le cinéma iranien] با نگاهی به مستندهای شهید سیدمرتضی آوینی از دید یک نویسنده فرانسوی منتشر شد.

روایت جنگ در دل جنگ» [Images, combattants et martyrs : la guerre Iran-Irak vue par le cinéma iranien]

به گزارش خبرگزاری مهر، کتاب «روایت جنگ در دل جنگ» در آستانه روز هنر انقلاب اسلامی و چهلمین سال آغاز دفاع مقدس توسط انتشارات بنیاد سینمایی فارابی و نشر واحه منتشر شد.

کتاب «روایت جنگ در دل جنگ»، تالیف انیس دوویکتور[Agnès Devictor] استاد دانشگاه سوربن است. محمدمهدی شاکری مترجم و مریم امینی سرویراستار آن بوده‌اند و ترجمه و انتشار این کتاب در چارچوب همکاری بنیاد سینمایی فارابی، انتشارات واحه و انجمن ایران شناسی فرانسه در ایران (ایفری) به انجام رسیده است.

ایفری سفارش ترجمه این کتاب را ۲ سال پیش انجام داد و پس از امضای قراردادی سه جانبه از سوی ایفری، بنیاد سینمایی فارابی و نشر واحه، برگردان به فارسی کتاب که توسط محمدمهدی شاکری به انجام رسیده بود سرانجام در ماه‌های پایانی سال گذشته در قالب کتاب به چاپ رسید تا این اثر در آستانه بیستم فروردین ۹۹ سالروز شهادت شهید سیدمرتضی آوینی - روز هنر انقلاب اسلامی ارائه شود.

در یادداشت ناشر کتاب آمده است: «تصمیم به مشارکت نشر واحه در چاپ این کتاب از این جهت گرفته شد که شاید بتواند جای خالی پژوهش روش‌مند در زمینه آثار سینمایی و مکتوبات شهید آوینی را اندکی پر کند.»

کتاب «روایت جنگ در دل جنگ» در چهار فصل «جنگ به روایت سینمای داستانی» شامل ۴ بخش در باب مشخصه‌های ژانری، نسل‌های سینماگر، نشانه‌شناسی، تصویر ذهنی کربلا در میزانسن‌های سینمایی و ...، «انقلاب در نگاه چیز دیگری را دگرگونه فیلم گرفتن» شامل ۲ بخش در باب نوگرایی، تجربه‌ها، تعهد در روایت و نگاه، «فیلم‌های مرتضی آوینی از جبهه جنگ» شامل ۳ بخش در باب روش‌شناسی، نگاه انسان‌شناسانه، بازتاب‌ها و تصاویر حذفی و «در میان امر مرئی و امر نامرئی- مستند جنگی به مثابه مناسک عرفانی» شامل ۴ بخش در باب تأثیر عرفان شیعی، ارجاعات عرفانی، تأویل سینمایی و... است.

انیس دوویکتور نویسنده این کتاب متولد ۱۹۷۱ دانش آموخته کارشناسی علوم سیاسی تطبیقی و دکترای سیاستگذاری فرهنگی با موضوع سیاستگذاری سینمایی از نگاه جمهوری اسلامی ایران است. او مدرس دانشگاه آوینیون در مقطع کارشناسی ارشد بوده و از سال ۲۰۱۱ به بعد در بخش تاریخ سینما و تاریخ هنر در دانشگاه سوربن مشغول به تدریس است. انیس دوویکتور علاوه بر فعالیت‌های پژوهشی و مشارکت در برپایی برنامه‌های فرهنگی مختلف، نگارش کتاب تصاویر رزمندگان و شهدای جنگ تحمیلی در سینما را به انجام رسانده، کتاب «روایت جنگ در دل جنگ» بخش‌هایی از این کتاب است که توسط نویسنده برای چاپ در ایران برگزیده شده است.

در پیش درآمد این کتاب آمده است: در تاریخ سینما به‌ندرت پیش آمده است که جنگی که در بیرون سالن‌های سینما روی می دهد در قالب فیلم داستانی روی پرده سینما برود. بدین ترتیب این مطالعه بافت‌محور به آن چشم‌انداز سینمایی می‌پردازد که «اثر» مرتصی آوینی در آن جای خواهد گرفت. این کتاب می‌کوشد تا پژوهش در محتوای این فیلم‌ها و با نظرداشت شرایط ساخت آنها از زمان تصویربرداری تا تفسیر بافاصله از رویداد، نشان دهد چگونه این فیلم‌ها منبعی گران‌بها برای مشارکت در تاریخ‌نگاری این جنگ و تاریخ جهانی سینمای جنگ محسوب می‌شوند.»

................ هر روز با کتاب ...............

جنگیدن با فرهنگ کار عبثی است... این برادران آریایی ما و برادران وایکینگ، مثل اینکه سحرخیزتر از ما بوده‌اند و رفته‌اند جاهای خوب دنیا مسکن کرده‌اند... ما همین چیزها را نداریم. کسی نداریم از ما انتقاد بکند... استالین با وجود اینکه خودش گرجی بود، می‌خواست در گرجستان نیز همه روسی حرف بزنند...من میرم رو میندازم پیش آقای خامنه‌ای، من برای خودم رو نینداخته‌ام برای تو و امثال تو میرم رو میندازم... به شرطی که شماها برگردید در مملکت خودتان خدمت کنید ...
اگر بخواهم فیلمی بسازم که بگویم دروغ چیز بدی است باور نمی‌کنند، چون دروغ یک امر جاری در این مملکت است. قبحش از بین رفته... ما بچه‌مسلمان بودیم. اما می‌گفتند این مسلمان نیست... وقتی به آدمی که در کار سینماست می‌گویند اجازه کار نداری، یعنی با شکنجه او را می‌کشند... می‌توانند من را زمین بزنند اما نمی‌توانند من را روی زمین نگه دارند، من بلند می‌شوم... فردین عاشقانه مردم را دوست داشت ...
غالباً خشونتِ خود را زیر نام «دفاع از خود» پنهان می‌کنند. باتلر می‌پرسد: این «خود» کیست که حق دارد برای دفاع از بقای خود، دیگری را نابود کند؟ او پیشنهاد می‌دهد که ما باید «خود» را نه به عنوان یک فردِ مجزا، بلکه به عنوان بخشی از یک کلِ پیوسته تعریف کنیم. اگر من به تو آسیب بزنم، درواقع به ساختاری که بقای خودم به آن وابسته است آسیب زده‌ام ...
20 سال پیش خانه در دامنه‌ی آتشفشان کردیم؛ بدان امید که چشم بر حقیقت بگشاییم... شرح همسایگی خاکستر و دود و آتش؛ نه گفتنی ست، نه خواندنی؛ که ما این خانه‌ی دور از نفت! به شوق و رغبت برگزیده بودیم و هیچ منت و ملامتی بر هیچ دولت و صنف و حزب و نماینده‌ای نداشتیم و نداریم ...
او اگرچه همچون «همینگوی»، روایتگری را مقدم بر توصیف‌گری «زولا» قرار می‌دهد، اما این روایتگری کاملا «ایرانیزه» و بومی شده است... نویسنده با تشخص‌بخشی به کلیسای «تارگمانچاتس» از این بنا، یک شخصیت تاریخی در داستان می‌آفریند، شخصیتی ارمنی! در قلب تهران... ملک بدرقه، شکارچی کلمات مقدس و فاتحه‌های سرگردان است، ملکی که مأمور است فاتحه‌های فرستاده‌شده و سرگردان را برای افراد بی‌وارث و بد‌وراث شکار کند ...