مبارزه طبقاتی در فرانسه
مارکس در زمان نوشتن رساله اخیر، معتقد به جهشی انقلابی و از سرگیری حوادث 1848 بود. او امیدوار بود که فرصت مناسب دیگری به طبقه کارگر اجازه خواهد داد تا بار دیگر به صحنه سیاسی بازگردد و انقلاب خود را پیش برد. مطالعات مارکس در 1850 او را به این نتیجه راهبر شد که شکست انقلاب 1848 ناشی از اوضاع و احوال اقتصادی بود و تنها بحرانی جدید که در شرایط کنونی وقوع آن احتمال کمی دارد، خواهد توانست دوره انقلابی جدیدی به وجود آورد.
|
|
|
|
|
دانشمند و سیاستمدار
وبر رسالت دانشمند در جهان امروز را ارائه نگرشی "نومیدانه" به جهان دانسته و
"سیاستمدار" را کسی تعریف میکند که در "گروه سیاسی" هدایت میکند یا در هدایت آن مؤثر است.
|
|
|
|
|
خاطرات توکویل
این کتاب هم از نظر تاریخ خصوصی و هم از نظر تاریخ عمومی حائز اهمیت است. توکویل هنگامی که به توصیف معاصران خود میپردازد، استعداد هجانویسی بسیار بیرحمی از خود نشان میدهد؛ بیشک به سبب شدت همین تصویرها و توصیفها بود که این خاطرات تا مدتها بعد از مرگ نویسنده آن انتشار نیافت.
|
|
|
|
|
دموکراسی در آمریکا
ریشههای کولونیهای خشن و سختگیر مذهبیها و تبعیدیها، مبارزه با ماجراجویان، مذاکرات صلحی که به عمل آمده و پیمانهای صلحی که برای صلاح جامعه جدید بسته شده، بالاخره شورش در برابر اشکال آزارنده حکومت و قدرت، همگی در رشد ملت بزرگ امریکا نقش قاطعی داشتهاند.
|
|
|
|
|
نبرد من [Mein Kampf]
نبرد من درعرف اندیشه دولتمداری در مغربزمین جایی ندارد. این کتاب که بسیاری از قسمتهای آن از ابتذالی تحملناپذیر انباشته است و ذهنیت بربرمنش هیتلر در سبک دهشتناک آن بازتاب مستقیم یافته است، بیش از هرچیز نشانه سرریز لگام گسیخته خودپسندی بیمارگونه اوست که همه امکانات همزیستی انسانها را در دایره تنگ معرفت بسیار محدود خویش میبیند.
|
|
|
|
|
انتقاد از اقتصاد سیاسی
مارکس پژوهشهای خود را به قلمرو اقتصاد سیاسی محدود و خطوط اساسی ماتریالیسم تاریخی خود را روشن میکند. او مدعی است روابط میان انسانها ضرورت دارد و این روابط، مستقل از اراده آنهاست؛ این روابط، روابط تولیدی است و با مرحله خاصی از تکامل وسایل تولیدی مطابقت دارد.
|
|
|
|
|
وضع بشر
عنصر اساسی این اثر تمییز میان وجوه سهگانه زندگی عملی متمایز از زندگی نظری، یعنی «کار»، «اثر» و «عمل» است. پدیدارشناسی هانا آرنت در این سؤال اساسی نهفته است که: در چه شرایطی، جهانی به صورت یک مسکن همگانی امکانپذیر است؟ شرایط انسانی با چه وسایلی میتواند با یکسانسازی تودهها و فرضیه مستبدانه مقابله کند؟
|
|
|
|
|
اصول لنینیسم
لنین همیشه بر این نظر بوده است که بدون نظریه انقلابی، جنبش انقلابی وجود ندارد و در سیاست، جنبش خود به خودی، فرصتطلبی است.
|
|
|
|
|
نخبگان قدرت
اگر هنوز هم میتوان ساختار نخبگان قدرت را با اصطلاحات اقتصادی تعریف کرد، باید آن را در وجود اقتصاد جنگی دائمی میان گروههای خصوصی نیرومند جستجو کنیم. در حال حاضر، سرمایهداری امریکایی اساساً یک سرمایهداری نظامی است.
|
|
|
|
|
نظریه عدالت
این نظریه مفهوم قرارداد اجتماعی را تعمیم میدهد و آن را به بالاترین حد انتزاع سوق میدهد. راولز، به عوض قرارداد، «موقعیت اولیه»ی فرضیی را مطرح میکند که طرفهای آن تحت «پردهای از بیخبری» عمل میکنند
|
|
|
|
|
رژیم پیشین و انقلاب
اثری تاریخی از الکسی دو توکویل ، نویسنده فرانسوی، که در 1856 انتشار یافت. کتاب از جهت بازسازی جالب توجهی که از وقایع سیاسی و اجتماعی فرانسه در مراحل مختلف انقلاب آن، از تجزیه نظام فئودالیته گرفته تا اصول 1789 و آشوبهای دموکراتیک قرن نوزدهم، به دست میدهد مشهور است.
|
|
|
|
|
سیاست
ارسطو هم با مذهب اشتراکی عقلی مذهبانهی سقراط و افلاطون، هم با سوفسطاییانی که دولت را حاصل قرارداد بین انسانها میدانستند و هم با نظر فردگرایانه و جهانوطنی کلبیان مخالف بود. در نظر او، «دولت» عالیترین شکل اجتماع است.
|
|
|
|
|
دو رساله درباره حکومت
در دو رسالهای که جان لاک ، به مسئله حکومت اختصاص داده است، دومین رساله مشهورتر است. این رساله بدون نام مؤلف به چاپ رسید. مؤلف، در برابر وضعیت اجتماعی، وضعیت طبیعی پیش از آن را قرار داده است، با ذکر این نکته که گذار از یکی به دیگری نتیجه قرارداد است
|
|
|
|
|
جمهور
سقراط گفتگویی را که روز پیش، در پایریئوس درخانه پسر کفالوس با کفالوس و دوستانش داشته است برای شخص ناشناسی حکایت میکند. کفالوس که بسیار پیر شده است، با ابراز خوشحالی از اینکه ثروتش او را از ارتکاب ظلم بازداشته است، بحث را برمیانگیخته و وارد مرحله جدیدی کرده است.
|
|
|
|
|
جامعه باز و دشمنان آن
پوپر رمز تاریخ اجتماعی را در تقابل «جامعه بسته» و «جامعه باز» میبیند. در جامعه بسته طبیعت و قرارداد یکسان شمرده میشود و روح انتقادی و تغییر افکار فرد نفی میگردد. جامعه باز، که دستاورد یونانیان است، «غیردینی» است و طبیعت و قرارداد از یکدیگر جدا و زمینه را برای روح انتقادی و رویکرد فردگرایانه فراهم میکند.
|
|
|
|
|
رساله سیاسی
عنوان کامل آن چنین بود:" رساله سیاسی که در آن نشان داده میشود که چگونه باید در جامعهای که حکومت آن سلطنتی است یا بزرگان در آن حکومت میکنند قانونگذاری کرد تا نظام آن جامعه به استبداد تبدیل نشود و صلح و آزادی شهروندان مورد تجاوز قرار نگیرد."
|
|
|
|
|
بحران دنیای متجدد
در 1927 انتشار یافت. در این کتاب گنون همه دلایل بیزاری خود از این تمدن غربی جدید را تدوین میکند. این کتاب اتهامی اساسی است که تنها به یکی از جنبههای طرز تفکر جدید حمله نمیبرد، بلکه آن را به طور کلی طرد میکند.
|
|
|
|
|
مانیفست (بیانیه حزب کمونیست)
کارل مارکس فیلسوف آلمانی، و به کمک فردریش انگلس جامعهشناس آلمانی، به نمایندگی از سوی دومین کنگره «اتحادیه کمونیستها» به تحریر این سند مشهور پرداختند که نشاندهنده مرحلهای اساسی در تاریخ نظریات سوسیالیستی است و آغاز توسعه جنبش کارگری معاصر به شمار میرود.
|
|
|
|
|
اصول اقتصاد سیاسی
در 1848 منتشر شد. نویسنده بر آن بوده که عقاید مخصوص مکتب کلاسیک انگلیس را مورد بررسی قرار دهد؛ با این حال با پرداختن به افکار اسمیت، ریکاردو و مالتوس مفهومی گستردهتر و جامعهشناختیتر به اقتصاد داده است
|
|
|
|
|
شهریار
بیگمان پرخوانندهترین و بحثانگیزترین، ستودهترین و بدنامترین اثر ماکیاولی در ادبیات سیاسی همه زمانهاست. در نامه مشهوری به دوستش چنین خبر میدهد: «من رسالهای به نام شهریار نوشتهام .... اینکه حاکمیت چیست، بر چند نوع است، چگونه آن را به دست میآورند، چگونه آن را حفظ میکنند و چگونه آن را از دست میدهند.»
|
|
|
|
|
چنین گفت زردشت
اثری فلسفی و شاعرانه از فریدریش نیچه، که طی سالهای 1883 تا 1885 نوشته شد. "زردشت" پس از ده سال آمادگی در عزلت کوههای آلپ احساس میکند که میخواهد شهد خرد خویش را به انسانها بچشاند، پس به شهر فرود میآید
|
|
|
|
|
پراگماتیسم
اصطلاح «پراگماتیسم» فقط به این جریان که در دهههای آخر قرن نوزدهم مخصوصاً به همت جیمز و دیویی اروپا را فرا گرفت اطلاق میشود. جیمز از این اصل آغاز میکند که هیچیک از نظامهای فلسفی که تا این زمان پیشنهاد شده است، قانعکننده نیست
|
|
|
|
|
اعترافات روسو
فیلسوف و نویسنده فرانسوی، به قلم خود او، که پس از مرگش منتشر شد و شامل دوازده دفتر است که در دو مرحله به چاپ رسید: شش دفتر اول در 1781 و بقیه در 1788. عنوان کتاب مبالغهآمیز نیست، زیرا نویسنده در آن بدون پردهپوشی به عموم خطاهای خود اعتراف کرده و این اعترافات با تاریخ آن روزگار درآمیخته است. از اینرو میتوان آنها را "کتاب خاطرات" نیز نام نهاد.
|
|
|
|
|
لویاتان
این اثر دارای چهار بخش است: «انسان»، «دولت»، «دولت مسیحی»، و «قلمرو ظلمات» به عنوان ضد دولت مسیحی.
|
|
|
|
|