آثار الشیعه‌ الامامیه. دایرة‌المعارف گونه‌ای در تاریخ و جغرافیا و ادبیات مذهب شیعه دوازده امامی و شرح حال دانشمندان آن و آثار هر یک از ایشان، تالیف شیخ عبدالعزیز آل صاحب الجواهر(14 صفر 1308 نجف ذیقده 1406 تهران) فرزند شیخ "عبدالحسین جواهری" فرزند عبد‌العلی فرزند محمد حسن صاحب "جواهر الکلام فی شرح شرایع اسلام". خاندان وی، با انتساب این اثر جدشان، که بزرگ‌ترین و دقیق‌ترین اثر فقه شیعه در قرن سیزدهم هجری است، ‌به خاندان جواهر الکلام یا آل جواهر و مانند آن معروف شده‌اند.

"عبدالرحیم شریف" جد صاحب جواهر و نواده‌ی سید اسماعیل خاتون‌ آبادی مدفون در اصفهان، از آن شهر به نجف هجرت کرد. خاندان وی، بیش از پیدایش جواهر به خانواده "شریف" معروف بوده‌اند. عبدالعزیز علوم مقدماتی را نزد پدر دانشمند و دیگر علمای خانواده در نجف آموخت و علوم سطح و خارج را نزد شاگردان بزرگ آخوند خراسانی (1254-1329) تلمذ کرد. او از جوانی به گردآوری یادداشت‌های تاریخی مشغول بود و در کنار شیخ علی شرقی (رئیس دیوان کشور بعدی عراق) و همسالان دیگرشان، در حلقات روحانیون مشروطه‌خواه، به رهبری آخوند خراسانی،  فعالیت می‌کرد. او پس از استقلال عراق و فشار بر ایرانیان، نجف و یاران را ترک کرد و با اندوخته‌ی گران علمی به میهن خود ایران آمد. متاسفانه تنهایی این دانشمند، که تا حدی ناشی از گوشه‌گیری او بود، مانع از تنظیم درست آن فراورده‌ها گردید.

او که در آغاز خواسته بود آثار الشیعه را در بیست جلد تالیف کند، در بخش‌ اول، فهرستی از مطالب مورد نظر خود به شرح زیر ارائه داد: جزء اول ـ اصل تشیع و فرقه‌های گوناگون آن و فرقه امامی و اندیشه‌ها و باورهای ایشان؛ جزء دومـ تاریخ سیاسی امامان  در مکه، مدینه، سوریه، عراق، ایران، مصر هندوستان؛ جزء سومـ زندگی‌نامه پادشاهان و فرمان‌روایان شیعه در ایران و عراق و سوریه و هندوستان از قرن سوم هجری تا کنون؛‌ جزء چهارمـ زندگی‌نامه وزیران، امیران، نقیبان، شیخ‌الاسلام‌های کشورهای شیعه‌نشین از آغاز اسلام تا پایان دوران حکومت زندیان؛ جزء پنجم ـ تاریخ ایران نوین، از فروپاشی زندیان تا به امروز؛ جزء ششمـ تاریخ فرهنگ سنتی و آداب و رسوم شیعه از آغاز تا به امروز؛ جزءهای هفتم و هشتمـ فهرست  نسخه‌های خطی و کتب چاپ شده شیعه؛ جزء نهم تا هفدهمـ زندگی‌نامه بزرگان و دانشمندان شیعه در چهارده قرن اسلام؛ جزء هجدهمـ زندگی‌نامه زنان بزرگ شیعه و کتاب‌هایی که نویسندگانش ناشناس‌اند؛ جزء نوزدهم و بیستمـ  تاریخ شهر‌ها و کتابخانه‌ها و مسجد‌های معروف شیعه.

از آن‌جا که مؤلف  موفق به اجرای آن برنامه نشد، بخشی را به نام جزء الثالث (درباره ملوک و سلاطین شیعه- آل بویه تا قطب شاهان) به سال 1342ق در چاپخانه مجلس، با کمک‌های سید حسن مدرس،  به چاپ رسانید. جزء چهاردهم هم در تاریخ وزیران، امیران، نقیبان، صدور شیعه، به قلم یکی از عموزادگان مؤلف، علی جواهر کلام، به فارسی ترجمه و در سال 1307 ش در چاپخانه مجلس چاپ شد. عبدالعزیز در پایان، به این نتیجه رسید که در ایران باید این مطالب را به زبان مردم نوشت تا مورد استفاده همگان باشد. پس آنچه را توانست به این زبان و به ترتیب الفبا درآورد و با نام "دائرة المعارف الاسلامیة الامامیة" چاپ و پخش کرد که تا کنون تا حرف دال آن منتشر شده است.

علی‌نقی منزوی. فرهنگ آثار ایرانی اسلامی. سروش

همه‌ جنبش‌های توده‌وار در طرفدارانشان نوعی جان‌برکفی و گرایش به عمل و اقدام مشترک برمی‌انگیزند؛ همه‌ آنها فارغ از آموزه‌هایی که می‌پراکنند و برنامه‌ای که ارائه می‌دهند تعصب، شور، امید، نفرت و نابردباری تب‌آلود را می‌پرورند... ایمان کور و پایبندی و وفاداری همه‌جانبه و با تمام وجود را طلب می‌کنند... میزان قدرت بالقوه‌ یک ملت در حکم گنجینه‌ آرزوهای دست‌نیافتنی آن است ...
در نقش پدر دوقلوها ... فیلمنامه‌ی این اثر اقتباسی بومی شده از رمان اریش کستنر است... هنرنمایی مرحوم ناصر چشم آذر در مقام نویسنده‌ی ترانه‌های متن... دغدغه‌های ذهنی خانواده‌ها و روش حل مساله به سبک ایرانی؛ مخصوصا حضور پررنگ مادربزرگ بچه‌ها در داستان، از تفاوت‌های مثبت فیلمنامه با رمان مبدا است... استفاده‌ی به‌جا و جذاب کارگردان از ترانه‌های کودکانه در پرورش شخصیت آهنگساز ایرانی از دیگر نقاط قوت اقتباس پوراحمد است ...
حتی اندکی نظرمان را در مورد پسر ولنگار داستان که روابطی نامتعارف و از سر منفعت با زنان اطرافش دارد، تغییر نمی‌دهد... دورانی که دانشجویان در پی یافتن اتوپیا روانه شهرهای مختلف می‌شدند و «دانشجو بودن» را فضیلتی بزرگ می‌شمردند. دورانی که تخطی از ابرساختارهای فرهنگی مسلط بر روابط بین جنس مخالف تقبیح می‌شد و زیرپوست شهر نوعی دیگر از زیستن جاری بود... در مواجهه با این رمان با پدیده‌‌ی تمام‌‌عیار اجتماعی روبه‌رو هستیم ...
حتی ناسزاهایی که بر زبان او جاری می‌شود از کتاب‌هایی می‌آید که خواندن‌شان برای کودکی هفت‌ساله دشوار است... معلم سرخانه‌ی او، نویسنده‌ای است که از فعالیت‌های روشنفکری سرخورده شده و در کلام او می‌توان رگه‌هایی از تفکر یک اصلاح طلبِ ناامید از بهبود اوضاع را مشاهده کرد... توی کتاب‌ها هیچ‌چیزی درباره‌ی امروز نیست، فقط گذشته است و آینده. یکی از بزرگ‌ترین نواقص کتاب‌ها همین است. یکی باید کتابی اختراع کند که همان موقع خواندن، به آدم بگوید در همین لحظه چه اتفاقی دارد می‌افتد ...
داستان عصیان و سرکشی است. عصیان انسانی که مقهور یک سیستم سرکوبگر شده و این سیستم، هیولاوار، همه‌چیز او را بلعیده. انسانیتش را، معیارها، علایق، اهداف و حتی خاطرات او را مصادره کرده و حالا از او چیزی نمانده جز یک تفاله ترس‌خورده... مک‌مورفیِ رند، شوخ و قمارباز یک‌تنه ایستاده است و قصدش تغییر سیستم سرکوبگر است... برای کفری‌کردن آدم‌های رذلی که می‌خواهند همه‌چیز را از آنچه هست، برایت سخت‌تر کنند، راهی بهتر از این نیست که وانمود کنی از هیچ‌چیز دلخور نیستی ...